کتاب صورالکواکب خواجه نصیر الدین طوسی

کتاب صورالکواکب خواجه نصیر الدین طوسی از مهمترین آثار علمی اسلامی درباره هیئت و نجوم و عنوان آن «صورالکواکب» است که به زبان عربی تالیف شده است. مولف اصل کتاب ابوالحسین عبدالرحمن بن عمر بن حمد بن سهل صوفی رازی عالم معروف ایرانی است که در قرن چهارم هجری می زیسته و در دستگاه عضدالدوله دیلمی بسر برده و در سال 376 وفات یافته است.

سپس خواجه نصرالدین طوسی دانشمند و فیلسوف معروف قرن هفتم (672-597) کتاب را با زبان فارسی ترجمه کرده و نسخه آن را به خط خود نوشته است. خواجه در مقدمه این کتاب می نویسد: «این کتاب صورالکواکب است که به التماس بعضی دوستان از تازی با پارسی کرده می شود بتوفیق الله و عون». و سپس نسخه دست نویس خود را به این عبارت ختم می کند :«تم الکتاب – از ترجمه و نسخ این کتاب فراغت افتاد بتوفیق خدای تعالی روز دوشنبه بیست و پنجم ذوالقعده سنه سبع و اربعین و ستمأئه هجری»

مقدمه کتاب صورالکواکب

نام مترجم و کاتب در این نسخه نه در آغاز و نه در پایان نیامده است. به نظر می رسد که این نسخه از کتاب صورالکواکب به کتابخانه سلاطین ایخالی مغول یا یکی از وزیران و بزرگان آن دستگاه تعلق یافته بوده و پس از برچیده شدن بساط ایلخانان و تاسیس سلسله جلایری که مرکز حکومت ایشان بغداد بوده است این نسخه نیز شاید با نفایس دیگر به خزانه سلطنتی بغداد منتقل شده بوده است. در حاشیه صفحه آخر این نسخه خطی هست به این عبارت:

«این کتاب که در معرفت صورالکواکب است از تالیفات احکم الحکما المتأخرین و الطف الحمکاء الاولین خواجه نصیرالحق و الدین محمد بن حسن الطوسی، تغمدالله برحمته… و نبی آله. هم بخط ید اوست تحقیقاً. حرره صاحبه اضعف العباد احمد بن شیخ اویس غفر الله ذنوبه بمنه و کرمه. والسلم. فی شهورسنه خمس و ثمان مأیه الهجریه بدار السلام بغداد.»

معرفی کتاب صورالکواکب

کتاب صورالکواکب همان طور که گفته شد کتاب نسخه خطی نوشته خواجه نصیرالدین طوسی است. این دانشمند قرن هفتم از بزرگان ایرانی در علم نجوم محسوب می شود. کتاب فوق هم بازنویسی شده کتابی با همین عنوان نوشته ابوالحسین عبدالرحمن بن عمر بن حمد بن سهل است، کتابی در زمینه علم نجوم، آشنایی با صور فلکی و جایگاه ستارگان در بین دانشمندان ایرانی است.

این کتاب یکی از مهمترین و قدیمی ترین منابع دانشمندان ایرانی در این حوزه می باشد و نسخه خطی آن کتاب بسیار بسیار کمیابی است. دستیابی به این کتاب پیشتر برای افراد متخصص در حوزه نجوم، تاریخ و ادبیات هم بسیار ضعیف بود اما اکنون شما و تمام علاقه مندان می توانند آن را به رایگان از وبسایت آسترولوژی و متافیزیک رضا نمازی دریافت کنند.